Ochrona przeciwpożarowa polegająca na realizacji zadań mających na celu ochronę życia, zdrowia, mienia i środowiska przed pożarami, klęskami żywiołowymi lub innymi zagrożeniami miejscowymi oraz stanowi główny aspekt zapewnienia bezpieczeństwa społeczności naszej gminy.
Zapewnienie to wpisuje się w oczekiwania społeczeństwa i wymaga zaangażowania wielu podmiotów powołanych do niesienia pomocy. Do tych podmiotów na terenie gminy Leśna zaliczamy przede wszystkim Ochotnicze Straże Pożarne pełniące ważną role w Krajowym Systemie Ratowniczo Gaśniczym.
Rosnąca liczba interwencji oraz oczekiwania mieszkańców sprawiają, że konieczne było w 2021 r. ponowne przeanalizowanie aktualnego stanu ochrony przeciwpożarowej na administrowanym obszarze i zaplanowanie przedsięwzięć rozwojowych na kolejne lata takich jak budowa centrum zarządzania i reagowania kryzysowego w Leśnej, zakup nowego samochodu ratowniczo-gaśniczego dla OSP Pobiedna, przekazanie przez PSP terenowego samochodu gaśniczego dla OSP Pobiedna, przekazanie w ramach wewnętrznych przesunięć samochodu ratowniczo-gaśniczego dla OSP Złotniki Lubańskie, zakup używanego samochodu pożarniczego dla OSP Szyszkowa oraz remont nieodpłatnie przekazanego z KW Policji terenowego samochodu strażackiego Land Rover dla OSP Leśna, wymiana posadzki i montaż centralnego ogrzewania w OSP Leśna.
Zadania OSP
OSP realizują zadania na rzecz zabezpieczenia ludności w zakresie ochrony przeciwpożarowej, ochrony przeciwpowodziowej oraz ratownictwa drogowego, wodnego, poszukiwawczo-ratowniczego oraz usuwania miejscowych zagrożeń, ostrzegania i alarmowania przed zagrożeniami, a także prowadzą działania profilaktyczne skierowane głównie do dzieci i młodzieży Jednostki OSP jako organizacje pozarządowe, funkcjonują w oparciu o przepisy ustawy z dnia 07.04.1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 855 ze zm.) oraz ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (Dz.U. z 2021r. poz. 2490) i stanowią ważny element systemu bezpieczeństwa gminy i powiatu.
Zakres funkcjonowania na obszarze gminy krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego określony został Zarządzeniem Nr 655 Wojewody Dolnośląskiego z dnia 10 grudnia 2018 r., Zarządzeniem Nr 47/2016 Starosty Lubańskiego z dnia 24 października 2016r. Utrzymywanie gotowości bojowej jednostek OSP zapewniają porozumienia zawarte w dniu 8 lutego 2019 r. pomiędzy Burmistrzem Leśnej, a poszczególnymi jednostkami OSP.
Diagnoza stanu wyjściowego
Gmina Leśna jest narażona na występowanie zagrożeń pożarowych, powodziowych i suszy oraz tych związanych z rozwojem cywilizacyjnym. W obecnym stanie wysokość środków budżetowych na szeroko rozumianą ochronę przeciwpożarową gwarantuje efektywne i racjonalne wykorzystanie posiadanych zasobów, ale istnieje również potrzeba podjęcia działań zmierzających do maksymalizacji poziomu bezpieczeństwa przy pomocy zwiększenia poziomu finansowania jednostek ochrony przeciwpożarowej (OSP) w nowe samochody ratowniczo-gaśnicze, budowę i modernizację sieć hydrantową, zbiorników p. pożarowych, zakup pompy wysokociśnieniowej.
Zagrożenia w Gminie Leśna
Źródła zagrożeń charakterystyczne dla Gminy Leśna:
- pożarowe związane ze zwartą zabudową w mieście i niektórych miejscowościach w gminie takich jak Pobiedna i Złotniki Lubańskich, w okresie wiosennym i letnim trawy i nieużytki w Pobiednej, Świeciu, Grabiszycach, Wolimierzu, Złotym Potoku i Świeciu, a w okresie jesienno-zimowych urządzenia grzewczo-kominowe we wszystkich miejscowościach gminy.
- powodziowe:
- Potok Grabiszówka – dopływ „Kwisy”, zagrożenie dla budynków mieszkalnych i gospodarczych zlokalizowanych w dorzeczu potoku w miejscowościach Grabiszyce i Smolnik,
- Potok Miłoszowski – dopływ Kwisy, zagrożenie dla budynków zlokalizowanych w dorzeczu potoku w miejscowościach Miłoszów, Smolnik i części miasta Leśna;
- Potok Bruśnik – dopływ Kwisy, zagrożenie dla budynków zlokalizowanych w dorzeczu potoku w miejscowości Świecie i części miasta Leśna.
- Zapory wodne
- Zapora jezioro Leśniańskie – zapora ciężka kamienno-betonowa o wysokości 45 m, rezerwa powodziowa 8 mln m3 , rezerwa powodziowa zimą 7mln m3, moc turbogeneratora 2,4 MW,
- Zapora jezioro Złotnickie – zapora ciężka kamienno- betonowa o wysokości 36m przewidziana jako zbiornik przeciwpowodziowy, rezerwa powodziowa 1,9mln m3, moc turbogeneratora – 4,17 MW,
- pochodzenia naturalnego:
- podtopienia wynikłe z wystąpienia nawalnych opadów atmosferycznych i roztopów,
- wichury, śnieżyce, gradobicia, huragany,
- susze: znaczne obniżenie wód gruntowych, zjawisko tak zwanej. „niżówki hydrologicznej” występującej cyklicznie na terenie Pogórza Izerskiego, przykład 2015 r. i 2018 r.
- związane z rozwojem cywilizacji: wypadki komunikacyjne mogące mieć charakter katastrof np.: drogowe z udziałem wielu pojazdów, przewozu materiałów łatwopalnych.
Działania ratowniczo-gaśnicze na terenie gminy w 2021 r.
| Liczba pożarów | Liczba miejscowych zagrożeń | Liczba fałszywych alarmów | Ogółem zdarzeń |
| 59 | 124 | 18 | 201 |
Straty w pożarach i miejscowych zdarzeniach w 2021 r.
| Straty w pożarach [zł] | Mienie uratowane z pożarów [zł] | Straty z miejscowych zagrożeń [zł] | Mienie uratowane z miejscowych zagrożeń [zł] |
| 559 600,00 | 2 377 000 | 190 100 | 0 |
Udział gminnych zastępów OSP w działaniach ratowniczo – gaśniczych w 2021 r.
| Lp. | Nazwa OSP | Pożary | Miejscowe zagrożenia | Alarmy fałszywe | Łącznie | Brak wyjazdu po zaalarmowaniu |
| 1 | Leśna | 41 | 76 | 11 | 128 | 19 |
| 2 | Pobiedna | 7 | 13 | 2 | 22 | 9 |
| 3. | Grabiszyce | 11 | 18 | 0 | 29 | 1 |
| 4. | Świecie | 11 | 10 | 0 | 21 | 4 |
| 5. | Szyszkowa | 7 | 13 | 0 | 20 | 5 |
| 6. | Złotniki L. | 5 | 6 | 0 | 11 | 5 |
Finansowe aspekty działalności OSP
Koszty funkcjonowania jednostek ochrony przeciwpożarowej zgodnie z ustawą o ochotniczych
strażach pożarnych:
- budżetu państwa,
- budżetu jednostek samorządu terytorialnego,
- dochodów instytucji ubezpieczeniowych ubezpieczających osoby fizyczne i prawne,
- środków własnych podmiotów, które uzyskały zgodę Ministra Spraw Wewnętrznych.
Z punktu widzenia jednostek OSP najważniejszą instytucją finansująca ich działalność jest gmina. Wyposażenie, utrzymanie, wyszkolenie i zapewnienie gotowości bojowej jednostek OSP finansowane jest, zgodnie z przepisami prawa, z budżetu gminy. Z tego źródła opłacany jest także zakup umundurowania druhów i ich ubezpieczenie , wypłata ekwiwalentów strażackich za udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych i szkoleniach, koszty okresowych badań lekarskich strażaków i energii elektrycznej. Środki własne jednostek OSP to głównie składki członkowskie i dotacje z budżetu państwa oraz 1 % podatku dochodowego od osób fizycznych.
Budżet Gminy Leśna przeznaczany na ochronę przeciwpożarową – utrzymanie gotowości bojowej oscyluje średnio wokół ok. 250.000 zł. (nie wliczając środków inwestycyjnych).
Dofinansowanie OSP 2021 z budżetu państwa:
| Jednostka OSP | Dotacja KSRG/MSWiA [zł] | Dofinansowanie ze środków FUNDUSZU PRZECIWDZIAŁANIA COVID-19 [zł] | Dofinansowanie ze środków FUNDUSZU PRZECIWDZIAŁANIA COVID-19 #SZCZEPIMYSIĘ Z OSP [zł] | Suma [zł] |
| Leśna | 6 939 | 5 000 | 37 960 | 49 899 |
| Pobiedna | 6 939 500- dotacja MDP | 5 000 | 0 | 12 439 |
| Świecie | 1 280 | 5 000 | 0 | 6 280 |
| Szyszkowa | 1 280 | 5 000 | 0 | 6 280 |
| Złotniki L. | 1 280 | 5 000 | 0 | 6 280 |
| Grabiszyce | 1 280 | 5 000 | 0 | 6 280 |
Wszystkie jednostki OSP otrzymały pomoc finansową z WFOŚiGW w ramach Ogólnopolskiego programu finansowania służb ratowniczych, która wyniosła po ok. 3-4 tys. zł. z Nadleśnictwa Świeradów w wysokości po 3,5 tys. zł. oraz z firm ubezpieczeniowych na remont posadzki i wykonanie centralnego ogrzewania w OSP Leśna w wys. 100 tys. zł. Ponadto OSP Leśna, Pobiedna i Świecie otrzymały z Funduszu Składkowego Ubezpieczenia społecznego Rolników po 15 tys. zł. na dosprzętowienie wozów strażackich.
